Blue Monday to mit!
- Fundacja Urszuli Jaworskiej
- 2 dni temu
- 3 minut(y) czytania
Blue Monday – skąd się wziął, dlaczego to mit i o czym warto pamiętać?
Każdego roku, zazwyczaj trzeciego poniedziałku stycznia, media przypominają o Blue Monday, rzekomo „najbardziej depresyjnym dniu w roku”. W rzeczywistości jednak to popularne określenie nie ma żadnych naukowych podstaw – jego historia związana jest głównie z marketingiem, a nie psychologią.
Skąd pochodzi pojęcie Blue Monday?
Koncepcję Blue Monday stworzył w 2005 roku psycholog Cliff Arnall na potrzeby kampanii marketingowej biura podróży Sky Travel. Arnall opracował pseudonaukowy „wzór”, który rzekomo wyznaczał najbardziej ponury dzień roku, uwzględniając takie czynniki jak pogoda, długi po świętach, niska motywacja czy czas od Bożego Narodzenia. Jednak sam autor później przyznał, że formuła była nieprecyzyjna i służyła jedynie promocji wyjazdów wakacyjnych. [medicalnewstoday.com]
Co więcej, wiele organizacji od lat podkreśla, że legenda Blue Monday wywodzi się z pseudonauki i skutecznie utrwaliła się jedynie dzięki mediom i powtarzaniu tego mitu w przestrzeni publicznej. [manchestermind.org]
Sam autor tego mitu od wielu lat prowadzi kampanię #stopbluemonday
Dlaczego Blue Monday to mit?
Choć wiele osób doświadcza gorszego nastroju w styczniu – co może wiązać się m.in. z krótkim dniem, zimnem lub naturalnym spadkiem energii po świętach – nie istnieją żadne rzetelne badania potwierdzające istnienie jednego „najbardziej depresyjnego dnia” w roku.
Specjaliści podkreślają, że koncepcja ta upraszcza złożone zjawiska psychiczne i może błędnie sugerować, że złe samopoczucie to jedynie wynik konkretnej daty. Badania populacyjne nie potwierdzają istnienia jednego dnia, który byłby szczególnie obciążający emocjonalnie. [medicalnewstoday.com]
Organizacje zdrowia psychicznego zauważają też, że mit Blue Monday może trywializować depresję, która jest poważną chorobą i nie ogranicza się do jednej daty w kalendarzu. Depresja oraz zaburzenia nastroju mogą pojawić się każdego dnia, a powoływanie się na Blue Monday może wręcz odwracać uwagę od realnych problemów i potrzeb osób w kryzysie. [manchestermind.org]
Dlaczego jednak wiele osób czuje się gorzej w styczniu?
Choć mit Blue Monday jest nieprawdziwy, to pewne zjawiska mogą wpływać na nasze samopoczucie zimą:
krótkie dni i mniejsza ekspozycja na światło, co sprzyja objawom sezonowej depresji (SAD);
spadek energii i motywacji po przerwie świątecznej;
powrót do obowiązków i codziennego rytmu;
presja noworocznych postanowień. [bathmind.org.uk]
To naturalne, że dla wielu osób styczeń jest trudnym okresem. Jednak to nie oznacza, że istnieje jeden „najgorszy dzień”.
Jeśli jesteś w kryzysie – szukaj pomocy
Niezależnie od daty, kryzys emocjonalny to sygnał, aby poszukać wsparcia. Depresja i inne trudności psychiczne są realnymi, poważnymi stanami, które wymagają zrozumienia i – w wielu przypadkach – profesjonalnej pomocy.
Jeśli odczuwasz:
przewlekły smutek lub przygnębienie,
brak energii,
problemy ze snem lub apetytem,
trudności w codziennym funkcjonowaniu,
myśli rezygnacyjne lub depresyjne,
warto porozmawiać z psychologiem, lekarzem rodzinnym lub psychiatrą.
Pamiętaj: nie musisz radzić sobie sam. Specjaliści są dostępni przez cały rok, a nie tylko w połowie stycznia. W przypadku kryzysu emocjonalnego skorzystaj ze wsparcia profesjonalistów, którzy dyżurują pod telefonami:
☎ 116 123 - Kryzysowy Telefon Zaufania dla dorosłych (bezpłatny, czynny 24/7)
☎ 116 111 - Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży (bezpłatny, czynny 24/7)
☎ 800-190-590 - Telefoniczna Informacja Pacjenta (całodobowa, bezpłatna infolinia NFZ, w trakcie rozmowy należy poprosić o przekierowanie rozmowy do dyżurującego psychologa)
☎ Telefoniczna Pierwsza Pomoc Psychologiczna - tel. 22 425 98 48 (poniedziałek – piątek od 17:00 do 20:00 / sobota od 15:00 do 17:00)
☎ Całodobowa bezpłatna infolinia dla dzieci, młodzieży, rodziców i nauczycieli - tel. 800 080 222 (czynne całodobowo)
☎ Telefon zaufania dla mężczyzn, działa pod numerem 608 271 402, w każdy wtorek 17:00-19:00, środa 18:00-20:00, czwartek 19:00- 21:00
Podsumowanie
Blue Monday to chwytliwe, ale nieprawdziwe pojęcie stworzone w celach marketingowych. Choć zimowe miesiące mogą wpływać na nasze samopoczucie, nie istnieje naukowo udowodniony „najbardziej depresyjny dzień”. Najważniejsze jest, aby nie bagatelizować własnych emocji i w razie potrzeby szukać fachowego wsparcia – każdy dzień jest dobry, aby zadbać o zdrowie psychiczne.
Komentarze